Wielowymiarowe spojrzenie na geopolitykę i biznes wokół mundialu. Raport Polskiego Instytutu Dyplomacji Sportowej zasługuje na uwagę
Nadchodzące finały mistrzostw świata w piłce nożnej, organizowane wspólnie przez USA, Kanadę i Meksyk, to wydarzenie o niespotykanym dotąd ciężarze politycznym oraz gigantycznej skali biznesowo-ekonomicznej, która dystansuje inne cykliczne imprezy sportowe. Portal SportMarketing.pl jest jednym z oficjalnych partnerów medialnych raportu przygotowanego przez Polski Instytut Dyplomacji Sportowej we współpracy z firmą doradczą Grant Thornton. To pierwsza i prawdopodobnie jedyna tak głęboka publikacja na polskim rynku.
Dla światowej federacji piłkarskiej (FIFA) powierzenie organizacji turnieju w 2026 roku trzem północnoamerykańskim państwom miało być – po latach wstrząsów korupcyjnych z pierwszego ćwierćwiecza XXI wieku – ruchem bezpiecznym, stabilnym i przewidywalnym.
Połączenie ogromnego amerykańskiego rynku sportowego (szacowanego na blisko 40% globalnej wartości całej branży) z kanadyjską solidnością oraz meksykańską kulturą futbolową miało stanowić upragnioną przeciwwagę dla kontrowersji, które towarzyszyły wyborom Rosji i Kataru. Jednak gwałtowne przemiany geopolityczne ostatnich lat zweryfikowały te plany, a sam proces przygotowań do turnieju okazał się pełen turbulencji organizacyjnych oraz dyplomatycznych spięć.
Link do pobrania raportu: https://pids.pl/raport/mundial-2026-geopolityka-ekonomia-i-globalny-biznes/.
Kto stoi za stworzeniem raportu?
Publikacja jest dziełem wybitnych ekspertów z zakresu dyplomacji sportowej, amerykanistyki oraz makroekonomii. Autorami raportu są:
- Michał Banasiak – prezes i współzałożyciel Polskiego Instytutu Dyplomacji Sportowej,
- Andrzej Kohut – amerykanista, analityk Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW),
- Wojciech Urbański – analityk Polskiego Instytutu Dyplomacji Sportowej,
- dr Marcin Mrowiec – główny ekonomista Grant Thornton,
- Mieszko Rajkiewicz – wiceprezes i współzałożyciel Polskiego Instytutu Dyplomacji Sportowej.
O czym jest raport? Szczegółowa zawartość publikacji:
01. Wybór gospodarzy i proces przygotowań mundialu
- 01.1 Rok 2010 i pierwsza amerykańska kandydatura (str. 10) – Analiza historycznych uwarunkowań i początków starań USA o organizację turnieju.
- 01.2 2015 – afera korupcyjna w FIFA (str. 11) – Kulisy potężnego kryzysu wizerunkowego federacji, który wymusił zmianę standardów wyboru gospodarzy.
- 01.3 2018 – zwycięska kandydatura na MŚ 2026 (str. 12) – Droga do sukcesu wspólnego projektu United 2026.
02. Donald Trump, sport i Gianni Infantino
- 02.1 Sport a aktywność biznesowa prezydenta USA (str. 14) – Przenikanie się komercyjnych interesów miliardera ze światem sportu.
- 02.2 Pasja do golfa (str. 14) – Jak prywatne hobby stało się narzędziem budowania relacji i wizerunku.
- 02.3 Sport w prezydenckich kampaniach (str. 16) – Wykorzystanie widowisk sportowych do celów czysto wyborczych.
- 02.4 Sport w polityce Donalda Trumpa (str. 17) – Miejsce dyscyplin sportowych w strategii zarządzania krajem.
- 02.5 Prezydent FIFA regularnym gościem w Białym Domu (str. 18) – Kulisy bezpośrednich kontaktów na najwyższym szczeblu.
- 02.6 Donald Trump – Gianni Infantino: Pragmatyczna przyjaźń (str. 20) – Analiza zażyłej i obopólnie korzystnej relacji obu liderów.
03. Mundial w polityce USA, Kanady i Meksyku
- 03.1 Partyjna walka o odpowiedzialność (str. 22) – Spory wewnątrzamerykańskie o podział zasług i obowiązków.
- 03.2 Spór D. Trumpa z miastami–gospodarzami (str. 23) – Napięcia na linii administracja centralna – samorządy lokalne.
- 03.3 Telewizja Fox – zaplecze Trumpa (str. 24) – Rola konserwatywnych mediów w kształtowaniu narracji wokół turnieju.
- 03.4 Polityka wizowa a mundial (str. 25) – Jak zaostrzenie przepisów migracyjnych i wizowych w USA wpływa na dostępność turnieju dla kibiców i reprezentacji.
- 03.5 Meksykańskie kartele a mundial (str. 26) – Wyzwania związane z bezpieczeństwem w kontekście przestępczości zorganizowanej.
- 03.6 Turniej nie dla Montrealu (str. 28) – Przyczyny i konsekwencje wycofania się jednego z kluczowych kanadyjskich miast.
04. Geopolityczne zagrożenia dla mundialu
- 04.1 Współpraca Kanady, Meksyku i USA w zakresie przygotowania do turnieju (str. 30) – Trudne partnerstwo trzech odmiennych systemów politycznych.
- 04.2 Relacje Kanada–USA (str. 31) oraz 04.3 Relacje Meksyk–USA (str. 32) i 04.4 Relacje Kanada–Meksyk (str. 33) – Analiza dyplomatycznych tarć i punktów wspólnych w Ameryce Północnej.
- 04.5 Wojna w Iranie (str. 34) – Wpływ globalnych konfliktów i bliskowschodnich napięć na bezpieczeństwo oraz logistykę imprezy.
05. Amerykanizacja mistrzostw świata – biznesowa strona mundialu
- 05.1 Nowe przestrzenie komercyjne w transmisji (str. 36) – Zmiany w formatach reklamowych i rewolucja w sposobie pokazywania meczów.
- 05.2 Umowa FIFA z Global Citizen: Halftime Show (str. 37) – Z perspektywy SportMarketing.pl to jeden z najbardziej fascynujących wątków. Wprowadzenie wzorowanego na Super Bowl wielkiego show muzycznego w przerwie meczu ma uczynić mundial wydarzeniem maksymalnie atrakcyjnym dla masowego, amerykańskiego odbiorcy.
- 05.3 Stadiony bez nazw komercyjnych (str. 39) – Restrykcyjna polityka debrandingu ze strony FIFA, zmuszająca właścicieli obiektów do czasowego usunięcia marek sponsorów tytularnych.
- 05.4 Sprzedaż biletów w modelu dynamicznych cen (str. 40) – Algorytmiczne zarządzanie cenami wejściówek, które wywołało ogromny niepokój i oburzenie wśród tradycyjnych kibiców.
- 05.5 Mistrzostwa w dobie AI (str. 42) – Wykorzystanie sztucznej inteligencji w logistyce, analizie danych i marketingu sportowym.
06. Ekonomia i ekonomika mundialu
- 06.1 Relacje pomiędzy FIFA a miastami goszczącymi (str. 44) oraz 06.2 Obowiązki miast–gospodarzy (str. 45) – Kulisy twardych negocjacji i rygorystycznych wymagań stawianych przez federację.
- 06.3 Wpływ mundialu na gospodarki współgospodarzy (str. 46) – Bilans zysków i strat na poziomie makroekonomicznym.
- 06.4 Podział zysków – dominująca rola FIFA i podmiotów zewnętrznych (str. 48) – Analiza asymetrii finansowej, w której FIFA i jej globalni partnerzy przejmują lwią część przychodów, przerzucając koszty organizacyjne na lokalne społeczności.
Kluczowe wnioski z raportu
Z lektury raportu wyłania się obraz świata wysoce nieprzewidywalnego, targanego głębokimi napięciami międzynarodowymi, w którym sport przestał być jedynie neutralną rozrywką, a stał się pełnoprawnym narzędziem geopolityki. Prezydentura Donalda Trumpa regularnie dostarcza zaskoczeń, a sam przywódca Stanów Zjednoczonych po mistrzowsku instrumentalizuje sport do budowania własnego kapitału politycznego i poprawy wizerunku.
Raport w fascynujący sposób odsłania kulisy jego zażyłej, pragmatycznej relacji z szefem FIFA Giannim Infantino, ujawniając przy tym zaplecze medialne Republikanów oraz mechanizmy stojące np. za polityką migracyjną USA. W raporcie też uchwycone zostały nowe trendy w różnych sferach życia publicznego, chociażby takie jak rewolucja AI, która powinna mieć istotne przełożenie również na globalny czempionat piłkarski. Dla każdego, kto interesuje się marketingiem sportowym, biznesem, współczesną areną międzynarodową i futbolem w wielu wymiarach, ta publikacja stanowi idealną, kompletną syntezę wiedzy.
Bartłomiej Najtkowski
Więcej Raporty
Sportowy sponsoring wart miliardy. Raport Getty Images wskazuje na problem z aktywacją praw
Globalny rynek praw do własności intelektualnej w sporcie rośnie w szybkim tempie, ale wiele firm nie potrafi w pełni wykorzystać potencjału zawieranych umów sponsorskich. Na ten problem zwraca uwagę najnowszy raport Getty Images „The New Fandom Economy”, opracowany na podstawie analiz platformy VisualGPS.
